Aktualności
Doroczne spotkanie Niemiecko-Polskiego Towarzystwa Uniwersytetu Wrocławskiego (Breslau) e.V. we Wrocławiu, 14–16 maja 2026 r.
W dniach 14–16 maja br. we Wrocławiu odbyło się tradycyjne doroczne zgromadzenie naszego Towarzystwa. Tegoroczne spotkanie połączone było z obchodami 25-lecia działalności Towarzystwa, założonego 12 maja 2001 r. we Wrocławiu. Upamiętniono również 35. rocznicę podpisania polsko-niemieckiego Traktatu o dobrym sąsiedztwie i przyjaznej współpracy, zawartego 17 czerwca 1991 r. w Bonn.
Uroczystości rozpoczął koncert inauguracyjny 37. Śląskiego Festiwalu Muzycznego, który odbył się wieczorem 14 maja w Oratorium Marianum Uniwersytetu Wrocławskiego pod hasłem „Pokój”, przy licznie zgromadzonej publiczności miłośników muzyki. Po słowach powitania wygłoszonych przez Konsula Generalnego Martina Kremera oraz Prezesa Schöpsa Polski Kwartet Wiolonczelowy zaprezentował różnorodny wybór klasycznych utworów Fryderyka Chopina, obejmujący mazurki, walce, preludia i nokturny.
Program dnia 15 maja rozpoczęło zwiedzanie. Z inicjatywy prof. Stefana Kiedronia pani Seidel-Grzesińska, Pełnomocniczka Rektora ds. konserwacji zabytków, przedstawiła około czterdziestu członkom naszego Towarzystwa przybyłym na tę okazję, a także innym zainteresowanym osobom, historię i symbolikę barokowej Auli Leopoldyńskiej. Omówiła znajdujące się w niej portrety, w tym portret króla Prus Fryderyka II, oraz około 140 emblematów obecnych w wystroju sali. Następnie uczestnicy zwiedzili Oratorium Marianum, którego odtworzone przez malarza Christopha Wetzla malowidło stropowe, uroczyście odsłonięte w 2014 r. i będące jednym z największych projektów wspieranych przez nasze Towarzystwo, stanowi drugą wielką barokową atrakcję Uniwersytetu. Uczestnicy odwiedzili również historyczną aptekę uniwersytecką z dobrze zachowanym malowidłem sufitowym przedstawiającym alegorię sztuki lekarskiej.
Następnie członkowie oraz liczni przyjaciele i sympatycy Towarzystwa zgromadzili się w Konsulacie Generalnym Republiki Federalnej Niemiec na tradycyjnym przyjęciu powitalnym wydanym przez Konsula Generalnego. W przemówieniach Konsula Generalnego, Zastępcy Prezydenta Wrocławia, Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego oraz Prezesa Schöpsa podkreślano znaczenie współpracy polsko-niemieckiej w kontekście tegorocznych jubileuszy, akcentowano wagę europejskiego procesu integracyjnego, a także przedstawiano informacje dotyczące projektów zakończonych w ubiegłym roku oraz nowych inicjatyw i perspektyw na poziomie regionalnym.
Popołudnie poświęcono zwiedzaniu miasta. Z inicjatywy Rektora Olkiewicza uczestnicy odwiedzili trzy świątynie – greckoprawosławną, katolicką i ewangelicko-augsburską – oraz Synagogę pod Białym Bocianem, położone w „Dzielnicy Czterech Wyznań”, zwanej również „Dzielnicą Tolerancji”. Przedstawiciele czterech instytucji omówili historię oraz aktualną współpracę w ramach tej duchowej i społecznej wspólnoty, ukształtowanej na podstawie porozumień zawartych w latach dziewięćdziesiątych XX wieku. Symbolem tej idei jest rzeźba „Kryształowa Planeta” autorstwa Ewy Rossano, przedstawiająca młodą kobietę trzymającą kulę ziemską.
Na zakończenie dnia Dom OP ENHEIM przy placu Solnym, w ramach seminarium Niemiecko-Polskiej Fundacji Ochrony Zabytków Kultury, zaproponował interesujące prezentacje poświęcone ochronie zabytków na Dolnym Śląsku, w tym przedstawienie realizowanego od ponad dwudziestu lat projektu dotyczącego Pałacu Łomnica w Kotlinie Jeleniogórskiej.
16 maja w Auli Leopoldyńskiej odbyła się główna uroczystość jubileuszowa naszego Towarzystwa. Po powitaniu wygłoszonym przez Rektora Olkiewicza Prezes Schöps przedstawił przegląd wydarzeń od poprzedniego dorocznego spotkania, wskazując na ich możliwe konsekwencje dla działalności Towarzystwa, w szczególności dla wspierania projektów już zrealizowanych oraz planowanych. Podkreślił, że w bieżącym roku, w związku ze zwiększonymi wydatkami poniesionymi z okazji jubileuszu Towarzystwa, występują przejściowe ograniczenia finansowe, które prawdopodobnie zostaną przezwyciężone w roku następnym. Jednocześnie wyraził wdzięczność zarówno członkom Towarzystwa, jak i innym darczyńcom za dotychczas przekazane środki, łącząc podziękowania z apelem o dobrowolne darowizny, które mogłyby wzmocnić obecnie ograniczone możliwości finansowego wspierania projektów przez Towarzystwo.
Następnie odczytano słowa powitalne i gratulacyjne założyciela oraz honorowego Prezesa Towarzystwa, prof. dr. Norberta Heisiga, odczytane przez pana von Kessela, byłego Przewodniczącego Bundestagu i członka honorowego Towarzystwa, dr. Wolfganga Thiersego, odczytane przez dr. Schöpsa, a także przedstawiciela Prezydenta Wrocławia Jacka Sutryka. W wystąpieniach tych doceniono dotychczasową działalność naszego Towarzystwa oraz przekazano życzenia pomyślnego rozwoju w przyszłości.
Szczególnie zasłużeni członkowie Towarzystwa – pani Nicola Remig, członkini Zarządu i dyrektor Haus Schlesien, oraz dr Maciej Łagiewski, członek założyciel, członek Rady Doradczej i wieloletni dyrektor Muzeum Miejskiego Wrocławia – zostali mianowani członkami honorowymi. Następnie dr Schöps powitał siedmioro nowych członków, którzy przystąpili do Towarzystwa w ubiegłym roku, oraz złożył szczególne podziękowania wieloletniemu członkowi, prof. dr. Eberhardowi Neumannowi z Uniwersytetu w Bielefeld, którego działalności i inicjatywie Towarzystwo zawdzięcza trzy spośród wspomnianych nowych członkostw.
Kulminacyjnym punktem uroczystości były dwa wykłady jubileuszowe – niemiecki i polski. Pisarka Roswitha Schieb w wykładzie pt. „Podwójne rzeczywistości. Wybrana polska i niemiecka literatura o Dolnym Śląsku po 1945 roku” omówiła trudności nowego początku po spustoszeniach i ranach, również w wymiarze duchowym, spowodowanych przez II wojnę światową i niemiecką okupację. Z kolei prof. dr Marcin Czerwiński, immunolog z Instytutu Immunologii i Terapii Doświadczalnej PAN im. Ludwika Hirszfelda we Wrocławiu, przedstawił wykład pt. „Paradoksy odporności: pomiędzy ochroną a samozniszczeniem”, poświęcony zjawiskom związanym z funkcjonowaniem układu odpornościowego oraz odpowiedzi współczesnej medycyny na te wyzwania.
Następnie przewodniczący Fundacji im. Profesora Norberta i Barbary Heisigów, pan Constantin von Kessel, wręczył Nagrodę Badawczą Leopoldina w wysokości 20 000 PLN pani dr hab. Dagmarze Adamskiej, prof. UWr, z Instytutu Historycznego za pracę pt. „Winogrady i winne wzgórza. Uprawa i produkcja wina na średniowiecznym Śląsku”.
Uroczystość uświetniły występy uniwersyteckiego kwintetu i kwartetu smyczkowego, które wykonały utwory Bacha, Vivaldiego i Brahmsa.
Poprzedzające uroczystość jubileuszową wspólne posiedzenie Zarządu i Rady Doradczej poświęcono przede wszystkim następującym zagadnieniom: wspieraniu projektów w 2026 r., członkom honorowym i nowym członkom, logo Towarzystwa oraz perspektywom dorocznego spotkania w 2027 r. W odniesieniu do czterech wniosków projektowych o łącznej wartości 14 500 EUR możliwe jest obecnie zatwierdzenie jedynie dwóch projektów na łączną kwotę 5 500 EUR. Decyzje dotyczące pozostałych wniosków będą musiały zostać odłożone do listopada br., a być może nawet do maja 2027 r. Rektor Olkiewicz zadeklarował gotowość Uniwersytetu do ewentualnego wsparcia finansowego ważnych projektów, których realizacja mogłaby zostać zagrożona z powodu przejściowych trudności finansowych. Zatwierdzono również propozycje nadania godności członków honorowych pani Nicoli Remig oraz dr. Maciejowi Łagiewskiemu.
Liczba członków Towarzystwa, wynosząca około 360 osób, pozostaje zasadniczo stabilna, choć coraz bardziej odczuwalny staje się wzrost średniego wieku jego członków. W związku z tym konieczne jest jeszcze intensywniejsze pozyskiwanie młodszych osób. W ubiegłym roku odnotowano pięć wystąpień z Towarzystwa, które zostały zrównoważone siedmioma nowymi członkostwami zatwierdzonymi przez Zarząd. W odniesieniu do aktualnej sytuacji Centrum Studiów Niemieckich i Europejskich im. Willy’ego Brandta Rektor Olkiewicz poinformował, że Centrum oraz jego nowy dyrektor, prof. dr Sören Brinkmann, podejmują intensywne działania na rzecz kontynuacji działalności oraz zapewnienia odpowiedniego finansowania ze strony DAAD.
Prace nad logo Towarzystwa mają zostać wkrótce zakończone, a ich rezultat zostanie przedstawiony członkom po zatwierdzeniu przez Zarząd. Ponieważ obchody 25-lecia Towarzystwa zostały już zakończone, logo będzie miało charakter ogólny i nie będzie zawierało odniesień jubileuszowych.
Zarząd ustalił, że doroczne spotkanie w 2027 r. odbędzie się ponownie w weekend związany ze świętem Wniebowstąpienia Pańskiego, tj. w dniach 6–8 maja 2027 r. Walne Zgromadzenie Członków, które odbyło się po południu, poświęcone było zasadniczo bieżącym i operacyjnym zagadnieniom omawianym wcześniej podczas wspólnego posiedzenia Zarządu i Rady Doradczej. Dotyczyły one przede wszystkim terminu kolejnego dorocznego spotkania oraz propozycji programu towarzyszącego. Prezes Schöps zaproponował, aby w ramach programu zwiedzania uwzględnić m.in. Brzeg, Oławę lub klasztor w Trzebnicy. Dalsze propozycje są oczywiście mile widziane, powinny jednak dotyczyć miejsc położonych niedaleko Wrocławia, najlepiej w odległości nieprzekraczającej około godziny jazdy autobusem.
Przekazano również informacje o kolejnych ważnych terminach: 1 października 2026 r. – rozpoczęcie roku akademickiego 2026/2027; 10 października 2026 r. w Hanowerze – wręczenie Nagrody Kulturalnej Śląska Kraju Związkowego Dolnej Saksonii; 16 listopada 2026 r. – obchody Święta Uniwersytetu.
Dr Dzieweczyński przedstawił w obszernej prezentacji treść 12. tomu „Śląskiej Republiki Uczonych”, który zgodnie z tradycją jest w bieżącym roku wspierany przez nasze Towarzystwo kwotą 5 000 EUR i ukaże się w najbliższym czasie.
Zwieńczeniem tegorocznego spotkania jubileuszowego był tradycyjny piknik wydany wieczorem 16 maja przez Rektora Olkiewicza w Ogrodzie Botanicznym. Deszczowa pogoda zakłóciła go jedynie w niewielkim stopniu, a spotkanie stworzyło kolejną okazję do indywidualnych rozmów oraz wymiany myśli.
Tekst: dr Helmut Schöps, tłumaczenie dr Adrian Madej
--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Doroczne spotkanie Polsko-Niemieckiego Towarzystwa Uniwersytetu Wrocławskiego,
Wrocław, 29–31 maja 2025 r.
Zgodnie z tradycją, w weekend przypadający na uroczystość Wniebowstąpienia Pańskiego, w dniach 29–31 maja 2025 roku odbyło się we Wrocławiu doroczne spotkanie Polsko-Niemieckiego Towarzystwa Uniwersytetu Wrocławskiego. Program wydarzenia, w którym uczestniczyło około 80 gości z Niemiec i Polski, zainaugurowano wieczorem 29 maja przyjęciem wydanym przez Konsula Generalnego Republiki Federalnej Niemiec, Pana Martina Kremera, w siedzibie Konsulatu przy ul. Podwale w Wrocławiu.
Kulminacyjnym punktem wieczoru było uroczyste wręczenie aktu członkostwa honorowego maestro Christophowi Eschenbachowi — urodzonemu w Breslau w 1940 roku, a od września 2024 roku pełniącemu funkcję dyrektora artystycznego Filharmonii Wrocławskiej w Narodowym Forum Muzyki. Akt ten wręczyli Prezydent Towarzystwa, dr Helmut Schöps oraz Wiceprezydent, Rektor Uniwersytetu Wrocławskiego prof. Robert Olkiewicz. Obaj mówcy podkreślili wybitne zasługi maestro Eschenbacha dla rozwoju polsko-niemieckiej współpracy w dziedzinie muzyki i sztuki, uznając jego działalność za ukoronowanie imponującej, międzynarodowej kariery artystycznej, określanej już w czasie jego pracy w USA mianem „cudu z Houston”.
Uhonorowanie maestro Eschenbacha stanowiło jednocześnie wstęp do prowadzonego przez niego koncertu finałowego, zamykającego sezon artystyczny w dniu 30 maja w sali głównej Narodowego Forum Muzyki. W programie koncertu znalazły się: „Uwertura nieakademicka” Agaty Zubel — wyraźnie dystansująca się stylistycznie od tradycji Brahmsa — oraz I Symfonia „Tytan” Gustava Mahlera. Oba utwory zostały entuzjastycznie przyjęte przez licznie zgromadzoną publiczność.
W dniu 30 maja uczestnicy udali się na wyjazd studyjny do Jeleniej Góry, którego centralnym punktem było zwiedzanie Muzeum Karkonoskiego, a w szczególności jego bogatej kolekcji szkła artystycznego. Goście otrzymali szczegółową broszurę w języku niemieckim, opisującą zbiory sięgające czasów średniowiecznych. Dyrektorka Muzeum, pani Julita Isabela Zaprucka, wraz ze swoją koleżanką zaprezentowały historię i znaczenie eksponatów, ukazując bogatą tradycję hutnictwa szkła w dolinie jeleniogórskiej, między innymi w okolicach Szklarskiej Poręby oraz, częściowo, w dawnych majątków rodu Schaffgotschów. Po poczęstunku uczestnicy powrócili do Wrocławia na wspomniany koncert maestro Eschenbacha.
Zasadnicza część spotkania Towarzystwa odbyła się 31 maja w reprezentacyjnej Auli Leopoldina. Po powitaniu zebranych przez JM Rektora, prof. Roberta Olkiewicza, dr Helmut Schöps dokonał przeglądu działalności Towarzystwa w minionym roku, podkreślając wsparcie dla licznych projektów, takich jak Trójkąt Weimarski czy Akademia Silesia, skierowanych głównie do młodzieży akademickiej, a finansowanych przez Towarzystwo. Zaznaczył również aktywność w obszarze niemiecko-polskiej współpracy akademickiej, m.in. poprzez wykłady w Heiligenhof (Bad Kissingen) oraz uczestnictwo w inauguracji roku akademickiego w październiku i w obchodach Święta Uniwersytetu w listopadzie.
Wykład okolicznościowy pt. „Uwodzicielska siła przyciągania laserów. Wrocławska perspektywa” wygłosił prof. Krzysztof Abramski z Politechniki Wrocławskiej. Trwające 45 minut wystąpienie, wzbogacone licznymi przykładami, przybliżyło słuchaczom techniczne podstawy działania oraz szerokie możliwości zastosowania technologii laserowej — rozwijanej we Wrocławiu przez wybitnych uczonych od ponad stu lat, zarówno przed jak i po 1945 roku.
W dalszej części uroczystości Prezydent Towarzystwa, w imieniu Przewodniczącego Fundacji im. prof. Norberta i Barbary Heisigów, pana Constantina von Kessel, wręczył Nagrodę Naukową Leopoldiny w wysokości 20 000 PLN dwóm młodym badaczkom: dr Annie Kurpiel (historyk kultury) oraz dr Katarzynie Maniak (etnograf) za ich pracę pt. „Porządek rzeczy. Relacje z przedwojennymi przedmiotami na ziemiach zachodnich (przypadek Wrocławia i Szczecina)”. Oprawę muzyczną wydarzenia zapewniły zespoły kameralne Uniwersytetu — kwartet i kwintet smyczkowy — wykonując utwory Wolfganga Amadeusza Mozarta, Antonio Vivaldiego i Fritza Kreislera.
W trakcie wspólnego posiedzenia zarządu i rady doradczej omówiono bieżącą działalność Towarzystwa oraz plany na rok 2025, obejmujące wsparcie pięciu projektów — głównie z udziałem młodych naukowców — na łączną kwotę 13 900 euro. Zachęcano też do składania wniosków projektowych na rok 2026. Poruszono ponadto kwestie wpływu zmian demograficznych na funkcjonowanie Towarzystwa (siedem nowych zgłoszeń członkowskich w 2025 roku zasadniczo zrównoważyło liczbę rezygnacji i zgonów) oraz inicjatywy mające na celu aktywizację młodego pokolenia — m.in. przez wprowadzenie kart członkowskich oraz systemu patronatów starszych członków nad nowymi. Czasopismo „Akademisches Kaleidoskop”, ukazujące się dwukrotnie w ciągu roku w języku niemieckim, cieszy się rosnącym zainteresowaniem. Propozycje artykułów można przesyłać na adres: akademischeskaleidos@uwr.edu.pl.
Podczas popołudniowego zebrania członków Towarzystwa przeprowadzono wybory nowego 10-osobowego zarządu na kolejną dwuletnią kadencję. Wszyscy dotychczasowi członkowie ponownie kandydowali i zostali wybrani.
W roku 2026 Towarzystwo będzie obchodzić 25-lecie działalności. Już teraz przyjmowane są propozycje dotyczące odpowiedniego uczczenia tego jubileuszu. Tegoroczne Święto Uniwersytetu zaplanowano na piątek, 14 listopada 2025 r. Kolejne majowe spotkanie zaplanowano tradycyjnie na przedłużony weekend uroczystości Wniebowstąpienia Pańskiego, w dniach 14–16 maja 2026 roku.
Zwieńczeniem tegorocznych wydarzeń było, zgodnie z tradycją, wieczorne przyjęcie-piknik w Ogrodzie Botanicznym Uniwersytetu Wrocławskiego, wydane przez JM Rektora, prof. Roberta Olkiewicza, które stworzyło znakomitą okazję do nieformalnych rozmów i integracji wszystkich uczestników.
podpisano: Schöps
--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Doroczne spotkanie
Niemiecko – Polskiego Towarzystwa Uniwersytetu Wrocławskiego w dniach 10 i 11 maja 2024 r. we Wrocławiu
Po raz trzeci od zakończenia pandemii koronawirusa doroczne spotkania naszego stowarzyszenia odbyły się ponownie w weekend Wniebowstąpienia Pańskiego 10. i 11. maja we Wrocławiu. Program dla około 70 uczestników, w połowie z Niemiec, a w połowie z Polski, rozpoczął się od wizyty w Muzeum Narodowym we Wrocławiu, w Dziale sztuki śląskiej od XII do XVI wieku, prowadzonej w języku niemieckim przez kustosza dr. Michała Pieczkę. Niezwykle pouczająca wycieczka w imponujący sposób zaprezentowała bogactwo śląskich dzieł sztuki, zwłaszcza o charakterze sakralnym, pochodzących z licznych kościołów i klasztorów na Dolnym Śląsku, które udało się ocalić mimo zniszczeń spowodowanych II wojną światową. Następnie uczestnicy udali się do Domu Oppenheimów na Placu Solnym, gdzie dyrektor zarządzający Fundacji Oppenheimów, pan Volkmar Umlauft, wraz z pracownicą Karoliną Jarą i prof. Konradem Vanją z zarządu Polsko – Niemieckiej Fundacji Ochrony Kultury i Zabytków, przybliżyli historię i obecny stan budynku. Budynek był remontowany do 2018 roku i jest jednym z niewielu na wrocławskim Placu Solnym i Rynku, który w dużej mierze przetrwał zniszczenia II wojny światowejWyszedl bez szwanku zarówno na zewnątrz, jak i wewnątrz. Dziś jest używany głównie w celach organizacji wystaw i innych wydarzeń kulturalnych. Następnie w Konsulacie Generalnym Niemiec nad fosą miejską odbyło się tradycyjne przyjęcie Konsula Generalnego, Pana Martina Kremera, w którym uczestniczyli również liczni przedstawiciele wrocławskiego środowiska akademickiego pod kierownictwem Prorektora Stefana Kiedronia.
Po południu uczestnicy udali się do Centrum Historii Zajezdnia, aby zwiedzić wystawę stałą "Wrocław od 1945 do 2016 roku", którą fachowo objaśniły w języku angielskim pracownice Joanna Mirocha i Anastasiia Kolomeitseva. Pierwszy dzień zakończył się koncertem organowym z utworami Jana Sebastiana Bacha, Jego syna Johanna Bernharda Bacha, Wolfganga Amadeusza Mozarta, współczesnego J. S. Bachowi Johanna Kunaua oraz improwizacjami Silviusa von Kessela. Koncert miał miejsce w kościele św. Elżbiety, zagrał go brawurowo organista katedralny z Erfurtu, pan Silvius von Kessel, na organach Englera. Organy zostały niedawno (w 2022 r.) odbudowane przez firmę Johannes Klais Orgelbau z Bonn. Znakomicie wykonany koncert wysłuchała licznie zgromadzona publiczność.
Sobota, 11 maja, poświęcona była uroczystości w Auli Leopoldyńskiej, a także posiedzeniom Zarządu Towarzystwa w Sali Senatu i Zgromadzenia Ogólnego w Oratorium Marianum. Uroczystość rozpoczęły przemówienia Rektora i Wiceprezesa naszego Stowarzyszenia, prof. dr hab. Roberta Olkiewicza, a także prezesa dr Helmuta Schöpsa, który przedstawił zarys wydarzeń w Towarzystwie od poprzedniego spotkania w 2023 roku. Uroczysty wykład wygłosił pisarz prof. dr Michael Zeller z Wuppertalu, urodzony we Wrocławiu w 1944 r., laureat Nagrody Dehio w 2022 r.. W wykładzie noszącym tytuł: „Długi cień wojny” autor wykorzystał swój osobisty życiorys do nakreślenia związku pomiędzy II Wojną Światową i rosyjską agresją wojenną na Ukrainę, która rozpoczęła się 24 lutego 2022 r., wraz z towarzyszącym jej cierpieniem i poświęceniem dotkniętych nią osób. Oprawę muzyczną wydarzenia uświetnił kwintet smyczkowy i kwartet z Uniwersytetu, w który wykonał m.in. utwory W. A. Mozarta.
Głównymi tematami posiedzeń Rady Dyrektorów i Rady Programowej oraz Walnego Zgromadzenia były działalność finansowa stowarzyszenia (w 2024 r. sfinansowano pięć projektów na łączną kwotę 16 500 euro, z których większość została przeznaczona priorytetowo na rzecz młodych naukowców), wpływ rozwoju demograficznego na nasze społeczeństwo (w bieżącym roku 8 nowych członków Towarzystwa w dużej mierze zrekompensowało zmianę liczby członków spowodowany ich śmiercią lub rezygnacją) oraz bardziej aktywna rola Kalejdoskopu Akademickiego, który pierwotnie ukazywał się cztery razy w roku w języku niemieckim. Panowała zgoda co do tego, że Towarzystwo musi nadal promować swoje cele i działania, zwłaszcza wśród młodego pokolenia. Dr Adrian Madej z Instytutu Germanistyki wyjaśnił Zgromadzeniu Ogólnemu aktualny stan Kalejdoskopu Akademickiego, który jest obecnie wydawany dwa razy w roku w języku niemieckim (podobnie jak Przegląd Uniwersytecki), pierwszy numer (58 stron) na bieżący rok 2024 ma się ukazać w ciągu najbliższych trzech tygodni. Jednocześnie poprosił zebranych o sugestie i materiały do kolejnych numerów.
W przyszłym roku tzw. spotkania roczne lub majowe ponownie odbędą się w długi weekend Wniebowstąpienia Pańskiego, czyli od 29 do 31 maja 2025 roku.
Zwieńczeniem tegorocznego dorocznego spotkania był ponownie wieczorny piknik w Ogrodzie Botanicznym wydany przez Rektora prof. Olkiewicza, który w atmosferze wczesnego lata był kolejną okazją do nieformalnej wymiany myśli między uczestnikami.
Uwaga specjalna:
Pragnę podkreślić prośbę dr. Madeja na Walnym Zgromadzeniu o przesłanie mu informacji na tematy lub teksty, które nadają się do publikacji w Kalejdoskopie Akademickim , np. mają aktualny związek z uczelnią lub życiem miejskim we Wrocławiu. Teksty te, najlepiej napisane w języku niemieckim, powinny być adresowane na adres: akademischeskaleidos@uwr.edu.pl
--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Wrocław, 25 maja 2023 r. - HS
Po raz drugi po zakończeniu przerwy spowodowanej pandemią koronawirusa w dniach 18-20 maja 2023 roku we Wrocławiu odbyło się doroczne posiedzenie Towarzystwa. Ponad 60
uczestników zebrało się wieczorem 18 maja w Konsulacie Generalnym Niemiec z okazji tradycyjnego przyjęcia, wydanego w tym roku przez konsula generalnego Martina Kremera, i w towarzystwie wiosennej pogody wysłuchało przemówień Konsula Generalnego, Rektora Uniwersytetu, prof. dr hab. Roberta Olkiewicza, oraz prezesa Towarzystwa, dra Helmuta Schöpsa. Towarzyszący tradycyjnie dorocznym posiedzeniom wspólny wyjazd 19 maja zaprowadził uczestników do Międzynarodowego Domu Spotkań Młodzieży w Krzyżowej oraz do Kościoła Pokoju w Świdnicy. Wizyta w dawnej posiadłości rodziny von Moltke w Krzyżowej obejmowała zwiedzanie tzw. pałacu, a także wizytę w pobliskim domu na wzgórzu, gdzie w latach 1942 i 1943 odbyły się trzy spotkania grupy ruchu oporu Kręgu z Krzyżowej. Kierownik Miejsca Pamięci Fundacji Krzyżowa, dr Dominik Kretschmann, przedstawił w interesujący i szczegółowy sposób zarówno historię Kręgu z Krzyżowej, jak i proces przekształcenia posiadłości w dzisiejsze miejsce spotkań po mszy pojednania w Krzyżowej w listopadzie 1989 roku, odprawionej przez arcybiskupa opolskiego Alfonsa Nossola z udziałem kanclerza Helmuta Kohla i premiera Tadeusza Mazowieckiego.
Wizytę w Kościele Pokoju w Świdnicy zainaugurował krótki koncert na odnowionych organach rodziny ‘Schlag und Söhne’, w znakomitym wykonaniu organisty dra Macieja Batora. Następnie kierownik projektu dr Stephan Aderhold przedstawił historię tzw. Kościołów Pokoju w Świdnicy, Jaworze i Głogowie, które powstały na mocy pokoju westfalskiego, oraz wyjaśnił liczne problemy związane z zachowaniem i utrzymaniem okazałego kościoła, największej drewnianej budowli tego typu w Europie.
20 maja rozpoczęła się oficjalna część programu w postaci dwugodzinnej uroczystej ceremonii w barokowej Auli Leopoldina Uniwersytetu Wrocławskiego. Po powitaniu gości przez rektora Olkiewicza i prezydenta Schöpsa ogłoszono nadanie honorowych członkostw urodzonemu we Wrocławiu byłemu przewodniczącemu Bundestagu Wolfgangowi Thierse oraz wieloletniemu byłemu zastępcy prezydenta Towarzystwa prof. dr hab. Adamowi Jezierskiemu. Uroczysty, bogato ilustrowany wykład na temat „Wrocławskich pionierów światowej medycyny” wygłosił dr Dariusz Lewera, w którym przedstawił licznych koryfeuszy medycyny (od Johanna von Mikulicza-Radeckiego po Aloisa Alzheimera). Następnie dr Rafał Biskup za swoje opracowanie „Medialekt. Dialekt jako medium tożsamości i kultury: Śląsk 1830-1945” odebrał Nagrodę Naukową ‘Leopoldina’ Fundacji Barbary i Norberta Heisigów w wysokości 20000 zł z rąk prezesa Fundacji Constantina von Kessela. Opublikowane w 2022 roku studium analizuje śląską poezję gwarową lat 1830-1945 w aspekcie kulturowym, socjologicznym i medialnym.
Podczas dorocznego posiedzenia Towarzystwa, które odbyło się po południu w Oratorium Marianum Uniwersytetu, po raz pierwszy od 2019 roku udało się wybrać nowy zarząd, który będzie kierował losami Towarzystwa przez kolejne dwa lata. Potwierdzony na stanowisku został m.in. prezydent Helmut Schöps; na nowego zastępcę prezydenta wybrany został nowy rektor Uniwersytetu Wrocławskiego, piastujący ten urząd od czerwca 2022 roku prof. dr hab. Robert Olkiewicz. Na poprzednim posiedzeniu Zarządu i Rady Doradczej postanowiono wesprzeć finansowo dwa projekty na rok 2023 o łącznej wartości 5500 euro, które zostały zebrane głównie ze składek członkowskich. Dotyczą one dotacji na druk nowego, 11. tomu renomowanej serii naukowej „Śląska Republika Uczonych”, który ma zostać opublikowany w 2024 roku, a także dotacji na kolejne trójnarodowe (CZ, PL, D) seminarium Academia Silesia, które odbędzie się w listopadzie przy wsparciu Haus Schlesien w Königswinter z wizytą w sąsiadującej Belgii. W tym kontekście przypomniano o potrzebie dalszej aktywnej rekrutacji nowych członków, aby Towarzystwo mogło utrzymać swój status największego polsko-niemieckiego towarzystwa uniwersyteckiego z około 400 członkami. Następnie nowo wybrany zarząd wybrał nową, obsadzoną parytetowo niemieckimi i polskimi członkami dziesięcioosobową Radę Doradczą.
Wieczorem, na zaproszenie rektora Olkiewicza, uczestnicy spotkali się ponownie w kwitnącym Ogrodzie Botanicznym na Ostrowie Tumskim, gdzie zamykając doroczne posiedzenie skorzystali z okazji do licznych osobistych rozmów. Szczegółowa relacja wraz z tekstami wygłoszonych wystąpień ukaże się w kolejnym numerze Akademickiego Kalejdoskopu.
Na doroczne posiedzenie w 2024 roku przewidziano wstępnie okres od 9 (Wniebowstąpienie Pańskie) do 11 maja.
--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Po trzyletniej przerwie spowodowanej pandemią Covid-19 doroczny majowy Zjazd Członków Niemiecko-Polskiego Towarzystwa Uniwersytetu Wrocławskiego odbył się tym razem ponownie w zwyczajowej, tradycyjnej formie, w dniach 26-28 maja 2022 roku we Wrocławiu. Poprzednie spotkanie miało miejsce w maju 2019 roku. Tym razem we Wrocławiu, w historycznych salach Uniwersytetu Wrocławskiego, spotkało się i skorzystało z bogatego i atrakcyjnego programu Zjazdu około 60 niemieckich i polskich członków i przyjaciół Towarzystwa.
Zjazd Członków Towarzystwa zainaugurowało (po prezentacji polskiego wydania książki dra Vasco Kretschmanna: „Muealny Wrocław” w Sali Wielkiej Ratusza Wrocławskiego) przyjęcie powitalne, wydane przez Konsula Generalnego Niemiec Hansa Jörga Neumanna w dniu 26 maja br. w godzinach popołudniowych w siedzibie Konsulatu Generalnego Niemiec we Wrocławiu (przy ul. Podwale 76). Poza członkami Towarzystwa w przyjęciu wzięli udział wybitni przedstawiciele Uniwersytetu i instytucji życia publicznego Wrocławia.
27 maja uczestnicy Zjazdu zwiedzili udostępnioną po remoncie Halę Stulecia z dr. Jerzym Ilkoszem, dyrektorem Muzeum Architektury oraz Pawilon Czterech Kopuł, gdzie obejrzeli wystawę polskiej sztuki współczesnej pod przewodnictwem dr Iwony Bigos – kierownik obiektu. Kolejnym punktem programu było zwiedzanie wystawy specjalnej: „Materialstillehre – Hans Poelzig in Breslau” w Muzeum Architektury we Wrocławiu; po wystawie oprowadzał dr Jerzy Ilkosz. Wydarzenia tego dnia zwieńczył koncert orkiestry Filharmonii Wrocławskiej w Narodowym Forum Muzyki, podczas którego wykonano Uwerturę do Snu nocy letniej, op. 21 Felixa Mendelssohna-Bartholdy’ego, I Koncert skrzypcowy g-moll, op.26 Maxa Brucha z udziałem Soyoung Yoon – skrzypaczki z Południowej Korei, jak również II Symfonię D-dur, op. 43 Jeana Sibeliusa.
Kulminacyjnym punktem Zjazdu było wydarzenie sobotnie (28.05.2022 r.)
w odrestaurowanej Auli Leopoldyńskiej, w którym wzięło udział ok. 100 osób – członków Towarzystwa i zaproszonych gości. Przybyłych powitali dr Helmut Schöps, prezes Towarzystwa
i prof. Jan Sobczyk, p.o. Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego, na ręce którego prezes Towarzystwa przekazał na zakończenie swojego wystąpienia darowiznę w wysokości 3 500 euro z przeznaczeniem na wsparcie współpracy naszego Uniwersytetu z partnerskim Uniwersytetem we Lwowie. Wsparcie przekazano w związku z obecną kryzysową sytuacją na Ukrainie, spowodowaną zbrojną napaścią Rosji na jej terytorium.
Podczas uroczystości w Auli przypomniano 21-letnią historię Towarzystwa, które zostało powołane do życia w 2001 roku przez prof. dr. dr. h.c. Norberta Heisiga, założyciela i honorowego prezesa Towarzystwa. W swoim wykładzie prof. Norbert Heisig przypomniał osobistości zasłużone dla rozwoju Towarzystwa i polsko-niemieckiej współpracy akademickiej na przestrzeni ostatnich
21 lat. Z kolei prof. Jan Miodek z Uniwersytetu Wrocławskiego wyjaśnił w bardzo interesującym wykładzie pojęcie i rolę „Heimat/ojczyzny” w czasach minionych i współczesnych.
Wykład akademicki: „Historia i znaczenie wrocławskich Żydów” wygłosił prof. Arno Herzig z Uniwersytetu w Hamburgu.
Na zakończenie uroczystości Constantin von Kessel, przewodniczący Zarządu Fundacji Norberta i Barbary Heisigów, wręczył tegoroczną Nagrodę Naukową „Leopoldina” w wysokości 20 000 zł dr Kamili Kowalczyk za projekt badawczy: „Grimmosfera polska. Baśnie ze zbioru Wilhelma i Jakuba Grimmów w polskiej kulturze literackiej (1865-2015)”.
Podczas majowego Zjazdu odbyły się również posiedzenia Zarządu i Rady Towarzystwa, poświęcone głównie kwestiom wspierania projektów dotyczących akademickiej współpracy polsko-niemieckiej, na dofinansowanie których Towarzystwo jest w stanie przeznaczyć corocznie kwoty w dolnym czterocyfrowym przedziale euro, pozyskane ze składek członkowskich i darowizn. Podkreślono również konieczność zintensyfikowania działań zmierzających do pozyskania nowych członków dla naszego Towarzystwa – największego polsko-niemieckiego stowarzyszenia uniwersyteckiego, zrzeszającego dziś około 400 osób.
Tegoroczny Zjazd zakończył piknik, wydany przez rektora Uniwersytetu Wrocławskiego
w przepięknie kwitnącym Ogrodzie Botanicznym na Ostrowie Tumskim, który był też okazją
do nawiązania wielu osobistych kontaktów.
Podsumowując stwierdzić można, że tegoroczny Zjazd Członków Towarzystwa okazał się dużym sukcesem, mimo trzyletniej przerwy (od 2019 roku) w dorocznych spotkaniach
i niepewnej sytuacji, spowodowanej pandemią Covid-19. Sukces ten stanowi dla nas zachętę do pracy nad przygotowaniem przyszłorocznego Zjazdu, który odbędzie się w dniach 18-20 maja 2023 roku.
Szczegółowa relacja z tegorocznych wydarzeń majowych, wraz z tekstami wykładów, ukaże się w najbliższym wydaniu czasopisma „Akademisches Kaleidoskop”.
